వ్రతాలు
వ్రతం అంటే కేవలం ఉపవాసం కాదు — సంకల్పం, సంయమనం, క్రమమైన పూజ కలిపినది. ప్రతి వ్రతానికీ దాని తిథి, దైవం, నియమాలు ఉంటాయి.
ఏకాదశి వ్రతం
శ్రీ మహావిష్ణువు
ప్రదోష వ్రతంపరమశివుడు
సంకష్టహర చతుర్థివినాయకుడు
సత్యనారాయణ వ్రతంసత్యనారాయణ స్వామి
సోమవార వ్రతంపరమశివుడు
శుక్రవార వ్రతంమహాలక్ష్మి
శనివార వ్రతంశని దేవుడు మరియు ఆంజనేయుడు
వైకుంఠ ఏకాదశిశ్రీ వేంకటేశ్వర స్వామి
| వ్రతాలు | ఎప్పుడు | ఆరాధ్య దైవం | మంత్రం |
|---|---|---|---|
| ఏకాదశి వ్రతం (Ekadashi Vrat) | నెలకు రెండు సార్లు — శుద్ధ, బహుళ పక్షాల పదకొండవ తిథి | శ్రీ మహావిష్ణువు | ఓం నమో భగవతే వాసుదేవాయ |
| ప్రదోష వ్రతం (Pradosh Vrat) | నెలకు రెండు సార్లు — త్రయోదశి తిథి నాటి సంధ్యా సమయం | పరమశివుడు | ఓం నమః శివాయ |
| సంకష్టహర చతుర్థి (Sankashti Chaturthi) | ప్రతి నెల బహుళ చతుర్థి — చంద్రోదయం తర్వాత పారణ | వినాయకుడు | ఓం గం గణపతయే నమః |
| సత్యనారాయణ వ్రతం (Satyanarayan Vrat) | పౌర్ణమి లేదా సంక్రాంతి రోజున; శుభకార్యాల తర్వాత కూడా | సత్యనారాయణ స్వామి | ఓం నమో భగవతే సత్యనారాయణాయ |
| సోమవార వ్రతం (Somvar Vrat) | ప్రతి సోమవారం — శ్రావణ మాసంలో విశేషం | పరమశివుడు | ఓం నమః శివాయ |
| శుక్రవార వ్రతం (Shukravar Vrat) | ప్రతి శుక్రవారం — శ్రావణ శుక్రవారాలు విశేషం | మహాలక్ష్మి | ఓం శ్రీం మహాలక్ష్మ్యై నమః |
| శనివార వ్రతం (Shanivar Vrat) | ప్రతి శనివారం — ఏలినాటి శని, అష్టమ శని కాలంలో విశేషం | శని దేవుడు మరియు ఆంజనేయుడు | ఓం శం శనైశ్చరాయ నమః |
| వైకుంఠ ఏకాదశి (Vaikuntha Ekadashi) | ధనుర్మాసంలో వచ్చే శుద్ధ ఏకాదశి — ఉత్తర ద్వార దర్శనం | శ్రీ వేంకటేశ్వర స్వామి | ఓం నమో వేంకటేశాయ |
వ్రత తేదీలు ఎలా నిర్ణయిస్తారు
వ్రతం ఇంగ్లీష్ తేదీని బట్టి కాదు — తిథి, వారం లేదా నక్షత్రాన్ని బట్టి వస్తుంది. అందుకే ప్రతి సంవత్సరం ఇంగ్లీష్ తేదీ మారుతుంది. సోమవార, శుక్రవార, శనివార వ్రతాలు వారానికొకసారి; ఏకాదశి వ్రతం, ప్రదోష వ్రతం, సంకష్టహర చతుర్థి తిథిని బట్టి నెలలో వస్తాయి. ప్రతి వ్రత పేజీలో ఆ వ్రతం ఏ తిథిలో, ఎప్పుడు, ఎన్ని గంటలకు అనేది ఉంది.
వ్రతాల గురించి తరచుగా అడిగే ప్రశ్నలు
ఒకే వ్రతం ప్రతి సంవత్సరం వేరే ఇంగ్లీష్ తేదీన ఎందుకు వస్తుంది?
వ్రతాలు చాంద్రమాన పంచాంగాన్ని అనుసరిస్తాయి. చాంద్రమాన సంవత్సరంలో సౌర సంవత్సరం కంటే తక్కువ రోజులు ఉంటాయి, కాబట్టి ఇంగ్లీష్ క్యాలెండర్‌లో తేదీ ప్రతిసారి మారుతుంది.
ఏకాదశి నెలలో ఎన్నిసార్లు వస్తుంది?
ఏకాదశి అంటే పదకొండవ తిథి. శుద్ధ పక్షంలో ఒకసారి, బహుళ పక్షంలో ఒకసారి — ఒక చాంద్రమాన మాసంలో రెండుసార్లు వస్తుంది.